| Zawsze z dala od rockowego establishmentu, śpiewa proste piosenki o miłości, tęsknocie i spełnieniu, ale nie ucieka też przed wielkimi problemami współczesności. |
Zawsze z dala od rockowego establishmentu, śpiewa proste piosenki o miłości, tęsknocie i spełnieniu, ale nie ucieka też przed wielkimi problemami współczesności. Urastający do rangi hymnu utwór "Tolerancja", śpiewano zarówno w wielkich halach koncertowych, jak w domowym zaciszu, by uleczyć chandrę. A Stanisława Soyki droga do kariery była długa i nie zawsze usłana różami. Nie należał do grona pupili komunistycznego impresariatu, co skomentował odwiedzający Polskę w latach 80. legendarny Willis Conover, nazywając Soykę "najlepiej strzeżonym sekretem polskiej muzyki". Wokalista jazzowy i piosenkarz, skrzypek, pianista, gitarzysta i kompozytor, poeta.
Urodzony w 1959 roku. Od 7. roku życia śpiewał z ojcem w chórze kościelnym, ukończył liceum muzyczne w klasie skrzypiec, a potem Wydział Kompozycji i Aranżacji Akademii Muzycznej w Katowicach. W czasie studiów śpiewał z uczelnianym big-bandem Puls, z którym dokonał pierwszych nagrań dla archiwum Rozgłośni PR w Katowicach.
Debiutował w listopadzie 1978 roku recitalem w Filharmonii Narodowej w Warszawie, którego zapis znalazł się na jego pierwszym albumie Don't You Cry. Śpiewał tam utwory Raya Charlesa, Carole King i Beatles'ów.
Zafascynowany "czarną muzyką", zaprezentował własne wersje klasyków jazzu, bluesa i soulu, kolęd i pieśni kościelnych. W 1983 roku wyszła płyta "Soyka sings Ellington". Od połowy lat 80. wypracował bardziej dojrzały, oryginalny styl, bardzo dużo koncertował. W 1986 roku podpisał kontrakt z wytwórnią RCA, dla której nagrał album "Stanisław Soyka". Z kolei płyta "Radioaktywny" (1988), to zapis aktywności Artysty w polskich studiach nagraniowych w latach 1983-88.
"Muzykalność wyniósł z rodzinnego domu, talentami - i to licznymi - obdarzyła go natura, obficie pomnożył muzyczną erudycję podczas wielu lat nauki. Gra na skrzypcach wyzwoliła w nim ogromną wrażliwość, biegła umiejętność gry na fortepianie pozwaliła znaleźć właściwy kontekst dla muzyki. Gitarą posługuje się zazwyczaj gdy poszukuje klimatu i nastroju dla rodzącego się pomysłu." *
Współpracował z jazz-rockowymi grupami Extra Ball i Sun Ship, rockowym zespołem Svora (występ na FMR w Jarocinie), Big Bandem Katowice (występ na MFMJ Jazz Jamboree '81), triem Wojciecha Karolaka (nagranie LP Blublula ze standardami jazzowymi), grupą rockową Woo Boo Doo.
W 1988 roku rozpoczął długą i owocną współpracę z Januszem Yaniną Iwańskim, gitarzystą jazz-rockowej grupy Tie Break. Duet Soyka & Yanina mnóstwo koncertował i nagrał szereg płyt (przy współudziale innych muzyków z kręgu Tie Break'u). O ich albumie Acoustic (wydany w 1991 r., z produkcyjnym wsparciem Dietera Meiera, muzyka duetu Yello) mówi się, że o kilka lat wyprzedził epokę nagrywania "bez prądu". Kolejna płyta Neopositive (1992), zawierała piosenkę "Tolerancja", która została wylansowana na wielki przebój.
Wielokrotnie koncertował za granicą, m.in. w Holandii, Danii, Anglii, Francji, Szwecji, Włoszech, Turcji, Czechosłowacji, Bułgarii, na Węgrzech, w Meksyku i USA. Dokonał licznych nagrań archiwalnych dla PR, z których powstał CD "Radioaktywny". Realizował teledyski i recitale TV, m.in. "S.Sojka - pianista i wokalista", "Śpiewa S.Sojka" i "Ballady". Wystąpił w filmie reklamowym Casinos Poland i teledysku promującym film "Piłkarski poker" Janusza Zaorskiego), w którym zaśpiewał piosenkę pod tym samym tytułem (muz. P.Figiel, sł. J.Zalewski). Jest kompozytorem muzyki do filmów krótkometrażowych Cyrograf (reż. A.Czeczot), Kilimanjaro (reż. J.Szoda, B.Pawica) i Okruchy nadziei (reż. M.Dębiński) oraz własnego repertuaru.
"Maszeruje więc ku sobie po swojemu, śpiewając standardy jazzowe, przeboje Duke'a Elingtona, pieśni kościelne i kolędy, klasykę muzyki rozrywkowej, funky, rock, folk. Szybko pojął, że znakiem jego czasów jest eklektyzm, a może nawet megaeklektyzm. Otwierał więc różne muzyczne szuflady. Czerpał z nich natchnienie, inspirację, podnietę, zawsze z myślą o tym, by być coraz bliżej siebie." *
Najważniejsze wydarzenia:
-debiut w listopadzie 1978 roku recitalem muzyki bluesowej i gospel w Filharmonii Narodowej w Warszawie.
-rok później I nagroda na LSWJ
-w 1982 roku występ Jazz Ost-West w Norymberdze (RFN)
-i na Międzynarodowym Festiwalu Jazzowym w Stambule (Turcja).
-w 1983 roku udział z grupą Friends w MFMJ Jazz Jamboree w Warszawie.
-1983-88 zwycięstwa w ankiecie czytelników magazynu "Jazz Forum" w kategorii wokalista roku.
-w 1981 roku Sekcja Publicystów PSJ - tytuł muzyka roku.
-tytuły wokalisty jazzowego Europy 1982 roku i gwiazdy roku 1991 w ankiecie magazynu "Popcorn".
-laureat nagrody im. K. Komedy w 1989 roku,
-nagroda Artystycznej Młodych im. S.Wyspiańskiego w 1990,
-Victor 1991 roku,
-I nagroda w koncercie Premiery na KFPP Opole '91 za piosenkę Wszystko co złe omija mnie w wykonaniu Grażyny Łobaszewskiej
-Bursztynowy Słowika na IMF Sopot '92
-Fryderyk '94 w kategorii wokalista roku.
-nominacje do nagrody Fryderyka '96 w kategorii najlepszy wokalista i najlepszy album piosenki poetyckiej za płytę "Soyka Sonety Shakespeare" i
-Fryderyka '98 w kategorii najlepszy wokalista
-W 1991 roku ukazuje się jego zbiorek poetycki Fracha, wydany przez Zebrę.
6 lutego 1995 ukazuje się piętnasta płyta Stanisława Soyki zatytułowana "Retrospekcja", będąca początkiem kontraktu zawartego między Artystą, a firmą POMATON EMI. Ten album to koncertowy zapis największych hitów z lat 1978 - 1994 zarejestrowanych w studio TVP Kraków - w Łęgu w kwietniu 1994 roku. "Retrospekcja" potwierdza opinię, że Stanisław Soyka potrafi uzyskać na koncertach identyczne brzmienie jak w studiu, co jest umiejętnością dostępną tylko wielkim muzykom. W nagraniu płyty udział wzięli: Janusz "Yanina" Iwański oraz formacja "Tie Break", którą śmiało można nazwać zespołem gwiazd - od początków jej działalności w składzie pojawili się lub zagościli na dłużej m. in. Tomasz Stańko, Wojciech Waglewski, Włodzimierz Kiniorski, Mateusz i Marcin Pospieszalscy, Antoni Ziut Gralak , Wojciech Konikiewicz, Jorgos Skolias, Aleksander Korecki, Andrzej Urny, Zbigniew Wegehaupt i wielu innych znakomitych muzyków.
Zupełnie osobną przygodą artystyczną staje się praca nad sonetami Szekspira i płyta Soyka. Sonety. Shakespeare. (1995) - suma fascynacji literackiej, muzycznego doświadczenia i przyjaźni z poetą tłumaczem Maciejem Słomczyńskim. Goszcząca w Polsce królowa angielska Elżbieta II zapragnęła osobiście poznać wykonawcę szekspirowskich poezji, co - obok nagrody im. Krzysztofa Komedy (1989) - Soyka poczytuje sobie za jedno ze swych ważniejszych wyróżnień.
"Jestem wędrownym grajkiem. Gram, by wnieść trochę pogody, refleksji, a nie dla fajerwerków".
Wcześniej, bo już 3 listopada 1997 roku pojawiają się po raz pierwszy w naszym katalogu zremasterowane wersje starszych albumów Soyki m.in.: "Soyka Radioaktywny", "Soyka, Yanina Neopositive", "Soyka, Yanina & Kompania Radical Graża". Wszystkie albumy z poprawioną cyfrowo jakością dźwięku zachowały swoją szatę graficzną, a ich pojawienie się w sprzedaży będzie okazją dla kolekcjonerów i fanów skompletowania całej dyskografii Staszka Soyki.
16 marca 1998 ukazuje się płyta zatytułowana Nr 17 - jak można domyślić się po tytule jest to siedemnasty album w dorobku Artysty. Zawiera między innymi Nie ma drugiej takiej, Tango Memento Vitae oraz Allegro ma non troppo.
Następny rok przynosi kolejne, drugie już spotkanie z poezją Szekspira – 22 maja 1999 ma premierę album Soyka sings W. Skakespeare’s sonnets. Tym razem Soyka wykonuje sonety Szekspira w oryginale.
31 marca 2001 ukazują się Polskie Pieśni Wielkopostne. Utwory znajdujące się na tej płycie to przepiękne staropolskie pieśni religijne związane z okresem Wielkiego Postu. Wszystkie pieśni są kompozycjami nieznanych autorów, które przetrwały dzięki tradycji i starym "Kościelnym Śpiewnikom" odnajdywanym po latach na półkach parafialnych bibliotek. W sesji nagraniowej oprócz samego Soyki udział wzięli: Tomasz Stańko - trąbka, Wiesław Czuj, - organy oraz Zbigniew Uhuru Brysiak - instrumenty perkusyjne.
W lipcu tego roku do sklepów trafiła reedycja kultowej płyty Soyki – Acoustic. Z niej właśnie pochodzą przeboje, którymi Soyka zapisał się na stałe w historii polskiej muzyki popowej - Play It Again oraz Cud niepamięci. Reedycja ta jest zremasterowaną w systemie 24-bit wersją płyty sprzed 11 lat (zawiera te same utwory).
* oprac. Ryszard Wolański
Strona oficjalna:
www.soyka.pl
